Tiner Rehberi: Sentetik, Selülozik, Akrilik — Hangisi Ne İçin?
Gazioğlu Boya
2 dakika okuma
Bu yazıda 5 başlık
Mağazada her gün duyduğumuz cümle: "Bir tiner ver abi." Peki hangisi? Çünkü tinerin evrenseli yoktur — yanlış inceltici, boyayı kestirir (pıhtılaştırır), portakallandırır ya da matlaştırır. Bu rehber, tezgâhımızda her gün anlattığımız tiner bilgisinin yazılı hâli.
Üç Ana Tiner ve Görevleri
| Tiner | Kullanıldığı Boyalar | Karakteri |
|---|---|---|
| Sentetik tiner | Alkid/sentetik boyalar, antipas, yağlı vernikler | Yavaş buharlaşır, fırça izini toparlar |
| Selülozik tiner | Selülozik boya ve vernikler, hızlı astarlar | Çok hızlı buharlaşır, güçlü çözücüdür |
| Akrilik/PU inceltici | Akrilik ve poliüretan sistemler, oto boyaları | Sisteme özel; parlaklık ve akış dengesi |
Ek olarak epoksi inceltici (epoksi sistemlere özel) ve temizlik amaçlı genel tinerler vardır — temizlik tineri ile inceltme tinerini karıştırmamak gerekir.
Altın Kural: Boya Neyse Tiner O
- Sentetik boya + selülozik tiner = felaket. Boya keser, film buruşur.
- Selülozik boya + sentetik tiner: Kuruma bozulur, yüzey yapış yapış kalır.
- Oto/PU boyada genel tiner: Parlaklık düşer, vernik bulanabilir — sistem inceltici şart.
Sprey işlerinde bu ayrım daha da kritiktir; akrilik vs sentetik yazımızda boya tarafını anlatmıştık.
İnceltme Oranı Nasıl Ayarlanır?
- Fırça/rulo: Genellikle %5-10 yeterli — amaç sürüş kolaylığı.
- Tabanca: Tipik %10-25 — boya, memeden kesintisiz ve homojen yelpazeyle çıkmalı.
- Soğuk havada: Viskozite artar; oran bir miktar yükselir. Sıcakta ise hızlı buharlaşan tiner portakallanma yapabilir — yavaş (retarder katkılı) inceltici çözümdür.
Aşırı inceltmenin bedeli: örtücülük düşer, akma başlar, koruyucu film incelir. Föy oranını aşmamak esastır.
Güvenlik Notları
- Tinerler yüksek derecede yanıcıdır — kıvılcım ve sigaradan uzak, serin yerde saklayın.
- Kapalı alanda mutlaka havalandırma; uzun işlerde maske kullanın.
- Çocukların erişemeyeceği yerde, ağzı kapalı orijinal kabında bekletin.
Hangi boyayı kullanıyorsanız söyleyin, doğru incelticisini oranıyla birlikte verelim: (0212) 873 84 44 — Beykent Sanayi Sitesi No:13, Büyükçekmece.
Sıkça sorulan sorular
Sentetik boyaya selülozik tiner katılır mı?
Hayır — selülozik tiner sentetik boyayı 'keser' (çökertir, pıhtılaştırır). Sentetik boya sentetik tinerle, selülozik boya selülozik tinerle incelir. Emin değilseniz boyanın etiketine ya da bize sorun.
Epoksi boyaya hangi tiner kullanılır?
Epoksi ve poliüretan boyaların kendi özel (üreticiye ait) incelticileri vardır. Genel amaçlı tinerler filmi bozabilir ve yapışmayı düşürebilir — sistemin tineriyle çalışmak şarttır.
Tabanca uygulamasında inceltme oranı ne olmalı?
Ürün föyü esas olmak üzere tipik aralık %10-25'tir; hedef, boyanın tabancadan homojen yelpazeyle çıkmasıdır. Aşırı inceltme örtücülüğü düşürür ve akma yapar.